Κλαφουτί με κολοκύθι, πράσο & παρμεζάνα

κλαφουτι φουρνου κολοκυθι πρασο

Τα ατομικά κλαφουτί (Clafoutis) με κολοκύθι και πράσο της συνταγής, είναι μια πρωτότυπη δημιουργία μου, που προήλθε απ’ τη μελέτη διαφόρων σχετικών Γαλλικών συνταγών, με στόχο να γιορτάσει την εποχή του κολοκυθιού, που μόλις μας ήρθε. Έτσι, παίρνοντας ιδέες από άλλες αυθεντικές συνταγές, έκανα μια απλή σύνθεση, που ευτυχώς βγήκε με τη πρώτη και μάλιστα ιδιαίτερα επιτυχημένη, τόσο στη γεύση και τ’ αρώματα, όσο και στην εμφάνιση.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Γιατί το κολοκύθι παντρεύτηκε με το αγαπημένο του πράσο να του δώσει γλύκα καθώς σοτάρονται μαζί σε βούτυρο, παράλληλα αναμίχθηκαν αυγά, κρέμα κι αλεύρι να δημιουργήσουν ένα νόστιμο χυλό που γίνεται το σώμα της συνταγής μαζί με παρμεζάνα γεμάτη umami για ν’ απογειώσει τη νοστιμιά του πιάτου, και σαν τελική πινελιά, προστέθηκε φρέσκος δυόσμος για να ξεχειλίσει αρώματα φρεσκάδας.

Τώρα όλο αυτό, στην Ελληνική οικιακή μαγειρική γλώσσα, θα το λέγαμε σουφλέ, και μάλιστα ατομικά σουφλεδάκια, για να ακούγεται πιο συμπαθητικό και ελληνικούρα. Όμως, τυπικά δεν είναι σωστή η χρήση του όρου σουφλέ εδώ, καθότι σύμφωνα με το Larousse Gastronomique, την βίβλο της διεθνούς μαγειρικής, “το Soufflé είναι μια ζεστή παρασκευή που καθώς ψήνεται, το σώμα της αναδύεται πάνω απ’ το καλούπι του σκεύους”, χάρη στην ένταξη μαρέγκας που φουσκώνει, συμπληρώνω εγώ, και παράδειγμα εδώ. Κάτι που δεν κάναμε εδώ, παρόλο που ο χυλός μας φούσκωσε κάπως στο ψήσιμο, αλλά επιφυλάσσομαι να παρουσιάσουμε σύντομα και ένα πραγματικό σουφλέ κολοκύθι.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Και μια και μπήκαμε σ’ αυτό το παιχνίδι ορισμών, είναι ευκαιρία να προσπαθήσουμε να ξεκαθαρίσουμε κάποιους γνωστούς, σχετικούς μαγειρικούς όρους όσο τουλάχιστον αυτό είναι εφικτό, μια και όλα κάπου μπλέκονται μεταξύ τους. Η συγκεκριμένη συνταγή λοιπόν, δε θα μπορούσε να ονομαστεί ούτε Tarte, μια και ό όρος αναφέρεται σε μια χυλώδη παρασκευή που μπαίνει σε ένα -συνήθως προψημένο-  καλούπι από ζύμη και ψήνεται στη συνέχεια όλη μαζί, για να στερεοποιηθεί. Παράδειγμα εδώ.

Ούτε ο όρος Gratin είναι απολύτως δόκιμος, μια και αναφέρεται κυριολεκτικά στη χρυσαφένια κρούστα που κυριαρχεί στην επιφάνεια μιας παρασκευής φούρνου (από λιωμένο τυρί ή ψίχουλα), όρος που τελικά ορίζει μια ευρύτερη τεχνική όπου η τραγανή αυτή κρούστα έχει απορροφήσει τη θερμική ενέργεια του φούρνου, ώστε τελικά να προστατεύσει την γέμιση από κάτω, προκειμένου να διατηρήσει την υγρασία της. Κλασικό παράδειγμα εδώ. Κάτι το οποίο ισχύει εν μέρει και στη δικιά μας συνταγή, αλλά χωρίς να έχουμε πασπαλίσει με τυρί την πάνω επιφάνεια του χυλού πριν μπει στο φούρνο.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Μας μένει λοιπόν ο όρος Flan,  που στην Αγγλική και Γαλλική ορολογία χρησιμοποιείται ελεύθερα σε διαφορετικές σχετικές παρασκευές και υποκαθιστά και τον όρο Tarte, αλλά χωρίς πολύ συγκεκριμένους κανόνες. Θεωρητικά λοιπόν κατά τον Larousse Gastronomique, “μια Flan είναι μια ανοιχτή τάρτα με φρούτα, κρέμα ή αλμυρή γέμιση”. Πείτε με κυνικό, αλλά στο δικό μου μυαλό αυτό ακούγεται ακριβώς σαν τάρτα, όμως έχοντας παρατηρήσει μια ελευθεριότητα στη χρήση του όρου Φλαν, θεωρώ πως θα μπορούσαμε να ονομάσουμε και κάπως έτσι τη συνταγή μας, αν δε το ψάχναμε λίγο παραπάνω.

Οπότε φτάνουμε στον όρο Clafoutis (το τελικό s γράφεται πάντα, αλλά δε προφέρεται στα Γαλλικά). Τυπικά λοιπόν Clafoutis είναι μια πολύ συγκεκριμένη συνταγή της περιοχής Limousin, όπου ένας χυλός που περιέχει αλεύρι, αυγά, γάλα και ζάχαρη χύνεται σε ένα ταψί, πάνω σε βύσσινα (που έχουν κάτσει μέσα σε ζαχαρόνερο και παραμένουν με το κουκούτσι τους) για να ψηθεί τελικώς στο φούρνο. Το πολύ χαρακτηριστικό είναι ότι στη τελική εμφάνιση, κάποια βύσινα σπάνε τη κρούστα της ψημένης ζύμης και φλερτάρουν με τη ματιά μας, όπως θα δείτε κι εδώ σε μια δικιά μας παραλλαγή με σύκα.  Οι Λιμουζινέζοι (δικός μου όρος αυτός) κάνουν σα τρελοί να μη βεβηλώσει κανείς τον όρο  Clafoutis και μάλιστα έκαναν χοντρό τσαμπουκά με τη Γαλλική Ακαδημία όταν όρισε το Clafoutis με πιο γενικούς όρους, παρά με τη συγκεκριμένη συνταγή.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Αλλά ως συνήθως, όσο προσπαθεί κάποιος να προστατέψει και να διατηρήσει όρια γύρω από κάποια “περιουσία” του, τόσο τσιγκλάει τον κόσμο να παίξει μ’ αυτή, μια και ο όρος θα ακουστεί πιο πρωτότυπος και θα εγείρει την περιέργεια. Έτσι όλο και περισσότερο βρίσκει κανείς συνταγές που χρησιμοποιούν τον όρο κλαφουτί πιο ελεύθερα, αναφερόμενες κυρίως στην ύπαρξη ενός χυλού με αυγά, γάλα και αλεύρι που πέφτει σε μια γέμιση από κάποιο στερεό υλικό (αλμυρό ή γλυκό), που στη πορεία ψησίματος σκάει κεφάλι, σπάζοντας τη ζύμη. Έτσι ακριβώς συμβαίνει και στη δικιά μας συνταγή, γι’ αυτό ονομάστηκε και κλαφουτί, κι ας πάνε οι Λιμουζινέζοι να διαμαρτυρηθούν στην εκεί πρεσβεία μας.

Αλλά τώρα αν θέλετε, εσείς πείτε τα “κλαφουτί” μας και “σουφλέ” ή “σουφλεδάκια”, μέχρι και “αλμυρά κέικ με κολοκύθια και πράσο” πείτε τα, δε θα τα χαλάσουμε στους όρους, γιατί τελικώς σημασία έχει να δοκιμάσετε τη συνταγή, μια και είμαι σίγουρος ότι θα σας αρέσει τόσο σε γεύση, όσο και σε εμφάνιση. Άσε που είναι μια εξαιρετική και πρωτότυπη ιδέα για βετζετέριαν πρώτο πιάτο, σε ένα καλοκαιρινό -και όχι μόνον- γεύμα ή δείπνο.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Χαρακτηριστικά της συνταγής:

Εύκολη συνταγή, θα σας πάρει περί τη μια ώρα όλη η διαδικασία με δουλειές που γίνονται παράλληλα με το σοτάρισμα των λαχανικών στο τηγάνι. 

Αν θέλετε, μπορείτε να αντικαταστήσετε τη παρμεζάνα με κάποια γραβιέρα που να λιώνει εύκολα, χάνοντας λίγο umami και κερδίζοντας μια πιο μαστιχωτή, τυρένια υφή και γεύση. Παίζει επίσης να προσθέσετε και κάποια μπλε τυρί στη μίξη, όπως το Castello για να πάτε το σύνολο σε μεγαλύτερες γευστικές εντάσεις.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Υλικά για 6 άτομα
(σε 6 φόρμες περιεχομένου 125 ml / διαμέτρου7,5 εκ.)

2 κολοκύθια σε φέτες, 350 γρ.
½  πράσο σε φέτες
50 γρ. βούτυρο Lurpak
4 αυγά
30 γρ. αλεύρι Γ.Ο.Χ.
100  γρ. κρέμα Arla
3 κ.σ. ψιλοκομμένο δυόσμο από 3 κλωνάρια
70 gr. Παρμεζάνα ή Grana Padano
Αλάτι, πιπέρι

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Διαδικασία παρασκευής:

  1. Προετοιμασία:

Βουτυρώνετε τις φόρμες, βάζετε παρμεζάνα γύρω-γύρω να κολλήσει και τα βάζετε στο ψυγείο.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Κόβετε τα κολοκυθάκια σε μικρά κομμάτια, τα πράσα σε ροδέλες και ψιλοκόβετε τον δυόσμο.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο


2. Ετοιμάζετε τη φάρσα:

Σε μεγάλο τηγάνι και σε μεσαία ένταση λιώνετε το βούτυρο και ρίχνετε τα κομμένα κολοκύθια και το πράσο να σοταριστούν για περίπου 20’, ανακατεύοντας μια στις τόσες. Αλατοπιπερώνετε στη πορεία, αλλά με συγκράτηση στο αλάτι γιατί θα μπει αρκετή παρμεζάνα στο μίγμα.
 

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

3. Ετοιμάζετε τον χυλό:

Σπάτε τα αυγά σε μεγάλο μπολ (μπασίνα) και τα χτυπάτε. Προσθέτετε τη κρέμα και ανακατεύετε, το αλεύρι και ανακατεύετε, τον δυόσμο και τέλος τη παρμεζάνα και ανακατεύετε. Πασπαλίστε με πιπέρι, και αν βάλετε και αλάτι , με πολύ μέτρο λόγω παρμεζάνας.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Μισή ώρα πριν έρθει η ώρα σερβιρίσματος, βάζετε τον φούρνο να προθερμανθεί στους 160°C με αέρα ή στους 180°C  πάνω-κάτω.

4. Ολοκληρώνετε το μίγμα & γεμίζετε τα φορμάκια:

Προσθέτετε στο πηχτό χυλό το μίγμα σοταρισμένων κολοκυθιών-πράσου και ανακατεύετε. Γεμίζετε τα 6 φορμάκια λίγο πάνω απ’ τα ¾, με προσοχή να πάει αρκετός χυλός στο καθένα.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

5. Ψήνετε τα φορμάκια:

Βάλτε τα φορμάκια στο φούρνο στους 160°C με αέρα ή 180°C πάνω-κάτω, περί τα 35’ – 40’ .

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Σερβίρισμα:

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Σερβίρετε αμέσως μόλις βγουν απ’ το φούρνο που είναι φουσκωμένα και λαχταριστά, μέσα στη φόρμα. Στα λίγα λεπτά που θα περάσετε θαυμάζοντάς τα θα πέσει και η θερμοκρασία τους και θα μπορείτε να απολαύσετε τις γεύσεις και τ’ αρώματα. Αλλιώς, λίγα λεπτά αργότερα μπορέιτε να τα σερβίρετε και εκτός φόρμας, βγαίνουν πολύ εύκολα.

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο

Ταιριάζουν ιδανικά ως πρώτο πιάτο σε κάθε καλοκαιρινό τραπέζι (και όχι μόνον). Και είναι και ελαφριά και θρεπτικά και βετζετέριαν, πέρα από νόστιμα!

σουφλέ κλαφουτι κολοκυθι πρασο
Print Friendly, PDF & Email

Εραστής των απολαύσεων της ζωής, διαφημιστής κατ' επάγγελμα, υπερήφανος πατέρας τριών κοριτσιών, με πολλά ετερόκλητα ενδιαφέροντα και εμπειρίες στα 55 χρόνια που συμμετέχω στη κοινωνική ζωή της πρωτεύουσας και άλλων κωμοπόλεων Ευρώπης και Αμερικής. Έχω μάθει να περνάω καλά με πολλά, αλλά και με λίγα, με μια ανεπαίσθητη προτίμηση στην άνεση, να τ' ομολογήσω. Ασχολούμαι καθημερινά με τη μαγειρική απ' τα 25 μου και με τον καιρό αυτή απασχολεί όλο και μεγαλύτερο ποσοστό των νευρώνων του εγκεφάλου μου, κάτι που ελπίζουμε να οφείλεται στο πάθος και όχι στην μείωση των κυττάρων. Αν πληρωνόμουν για τα πάθη μου (και τα λάθη μου) θα ήμουν μέγας χορηγός του δημοσίου χρέους. Το γεγονός ότι φίλοι, γνωστοί αλλά και τα παιδιά μου με αποκαλούν “chef” με ιντριγκάρει ως προς το τι μπορεί να γίνω όταν επιτέλους ενηλικιωθώ. Λατρεύω το καλό σπιτικό φαγητό, απεχθάνομαι τις μετριότητες και όσο κι αν βασίζομαι στη δημιουργικότητα, τη γνώση και την τέχνη, θέλω παράλληλα να γνωρίζω το επιστημονικό “γιατί” πίσω απ' τη μαγειρική και όχι μόνον. Όσο μαθαίνω νιώθω ζωντάνια, όσο δημιουργώ και προσφέρω, αποκτώ λόγο ύπαρξης.

4 Comments

  • Reply May 20, 2022

    Αποστόλης

    Καλησπέρα Δημήτρη!
    Πολύ ενδιαφέρουσα γευστικά δείχνει η συνταγή. Την τσεκάρω για προσεχώς…
    Όσο για το όνομα, μήπως να την “ελληνοποιήσουμε” και να την πούμε μπατζίνα ή μπατζινάκια; Μοιάζει με παραλλαγή της γνωστής καρδιτσιώτικης (και όχι μόνο) πίτας!
    Καλό βράδυ!

    • Σας την έδωσα απ’ τα Παρίσια με τα λούσα της και μου τη κάνατε καραγκούνα με προβατάκια να ροβολάνε στη πλαγιά… χαχαχα! Αλλά είναι σωστή η σκέψη, έξυπνο!

  • Reply May 22, 2022

    ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ

    ⛪=

    Μιας και δεν το έγραψα πριν…
    Συγχαρητήρια για την ιστοσελίδα σας! Έχω μάθει πολλά (ειδικά περί BBQ!), και έχω μαγειρέψει πολλά. Τα κάνετε τόσο λιανά, που τίποτα δεν μπορεί να πάει λάθος. Όπως επίσης, βρίσκω πολύ ενδιαφέρουσες τις ετυμολογικές, ιστορικές και λοιπές πληροφορίες που αφορούν τα διάφορα πιάτα!
    Εύγε και ευχαριστώ! Καλό καλοκαίρι!

Leave a Reply

Leave a Reply